Bezpłatne szkolenie online
Upadłość
bez chaosu
Jak przygotować się do upadłości konsumenckiej, żeby nie szukać dokumentów w ostatniej chwili, nie zapomnieć wierzyciela i wiedzieć, czego będzie oczekiwał syndyk.
Upadłość nie zaczyna się od formularza. Zaczyna się od rzetelnego uporządkowania długów, majątku, dochodów i historii niewypłacalności.
Moduł 1
Najpierw sprawdź, czy jesteś niewypłacalny
Upadłość konsumencka nie jest po prostu sposobem na „pozbycie się kredytów”. Jej punktem wyjścia jest stan niewypłacalności.
W praktyce trzeba ustalić, czy utraciłeś zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych.
Zanim przygotujesz wniosek, zrób prosty bilans: ile miesięcznie wpływa, ile musisz wydawać i ile wynoszą wymagalne raty oraz zaległości.
3–6 ostatnich miesięcy wyciągów, zestawienie dochodów i stałych kosztów życia oraz listę zaległych płatności.
Moduł 2
Zrób pełną listę wierzycieli
To jeden z najważniejszych etapów. Nie wpisuj tylko banków, które pamiętasz.
- banki i firmy pożyczkowe,
- fundusze sekurytyzacyjne i nabywcy wierzytelności,
- ZUS, urząd skarbowy, gmina lub inne podmioty publiczne,
- operatorzy, dostawcy mediów, wynajmujący,
- osoby prywatne, poręczyciele, współdłużnicy,
- należności objęte postępowaniami sądowymi i egzekucyjnymi.
Zapisz: wierzyciela, adres, numer umowy/sprawy, kwotę, termin płatności, komornika i sygnaturę, jeśli egzekucja już trwa.
Moduł 3
Zbierz dokumenty każdego długu
Nie musisz mieć idealnego archiwum, ale im więcej uporządkujesz wcześniej, tym mniej chaosu po kontakcie z syndykiem.
- umowy kredytu, pożyczki, leasingu lub poręczenia,
- harmonogramy i wypowiedzenia umów,
- wezwania do zapłaty i informacje o cesji,
- nakazy zapłaty, wyroki, ugody,
- pisma komornicze i zawiadomienia o zajęciu,
- aktualne salda, jeśli można je uzyskać.
Nie odkładaj całego przygotowania. Zbierz to, co masz, i odtwórz wierzytelność z korespondencji, historii rachunku, sądu lub egzekucji.
Moduł 4
Ujawnij cały majątek
Wniosek wymaga aktualnego i zupełnego wykazu majątku z szacunkową wyceną.
- nieruchomości i udziały w nieruchomościach,
- samochody, motocykle i inne wartościowe ruchomości,
- rachunki bankowe, lokaty i gotówka,
- udziały, akcje, kryptowaluty, prawa majątkowe,
- wierzytelności wobec innych osób,
- spadki, współwłasność i składniki majątku wspólnego.
Nie próbuj „przepisywać” majątku przed upadłością. Taka czynność może później zostać zbadana i poważnie skomplikować postępowanie.
Moduł 5
Sprawdź zabezpieczenia
Hipoteka, zastaw czy przewłaszczenie mają znaczenie dla tego, jak określony składnik majątku będzie traktowany.
- pobierz aktualne księgi wieczyste nieruchomości,
- sprawdź hipoteki i ich wierzycieli,
- ustal, czy pojazd lub rzecz jest objęta zastawem,
- sprawdź umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie,
- zbierz dokumenty dotyczące współwłasności.
Lista zabezpieczeń powinna zawierać także daty ich ustanowienia.
Moduł 6
Przygotuj historię niewypłacalności
Jedna z najważniejszych części pracy z prawnikiem to odtworzenie, jak i kiedy sytuacja finansowa zaczęła się pogarszać.
- kiedy powstały pierwsze poważne zaległości,
- co spowodowało spadek dochodów lub wzrost kosztów,
- czy wystąpiła utrata pracy, rozwód, choroba, śmierć bliskiej osoby,
- czy zaciągałeś kolejne zobowiązania i dlaczego,
- czy próbowałeś restrukturyzować lub negocjować zadłużenie,
- czy prowadziłeś wcześniej działalność gospodarczą.
Zrób chronologię: rok/miesiąc → zdarzenie → skutek finansowy → dokument potwierdzający.
Moduł 7
Dochody i koszty życia
Te dane będą istotne nie tylko przy wniosku, ale również później — przy ocenie możliwości wykonania planu spłaty.
- umowy o pracę, zlecenia, decyzje emerytalne lub rentowe,
- PIT-y i dokumenty podatkowe,
- wyciągi bankowe,
- czynsz, media, żywność i transport,
- koszty leczenia, leków i rehabilitacji,
- koszty utrzymania dzieci i innych osób pozostających na utrzymaniu.
Zrób realistyczny budżet. Sąd przy planie spłaty bierze pod uwagę możliwości zarobkowe, utrzymanie i potrzeby mieszkaniowe.
Moduł 8
Sprawdź egzekucje i sądy
Przed złożeniem wniosku dobrze wiedzieć, jakie postępowania już się toczą.
- nazwy i adresy kancelarii komorniczych,
- sygnatury spraw egzekucyjnych,
- zajęte rachunki, wynagrodzenie i inne składniki,
- sygnatury spraw sądowych i nakazy zapłaty,
- informacje o licytacjach lub zabezpieczeniach,
- pisma dotyczące cesji wierzytelności.
Wierzyciel → sąd → sygnatura → komornik → sygnatura Km/Kmp/GKm → aktualny etap.
Moduł 9
Co przygotować dla prawnika?
Prawnik może uporządkować i ocenić sprawę, ale im lepsze dane dostanie na początku, tym szybciej można wychwycić ryzyka.
- jedną tabelę wszystkich wierzycieli,
- folder dokumentów dla każdego długu,
- wykaz całego majątku,
- listę zabezpieczeń,
- zestawienie dochodów i kosztów,
- chronologię powstania niewypłacalności,
- informacje o wcześniejszej działalności gospodarczej,
- informacje o wcześniejszych upadłościach lub oddłużeniu.
Przekaż również informacje niewygodne: darowizny, sprzedaż majątku, kredyty zaciągnięte przed utratą płynności czy spory z wierzycielami.
Moduł 10
Po ogłoszeniu upadłości: współpracuj z syndykiem
Ogłoszenie upadłości nie kończy obowiązków dłużnika. W praktyce dopiero zaczyna etap współpracy z syndykiem.
- odbieraj korespondencję i regularnie sprawdzaj KRZ,
- wydaj syndykowi żądane dokumenty,
- wskaż cały majątek i miejsca, gdzie się znajduje,
- informuj o zmianach dochodów, pracy i sytuacji życiowej,
- nie rozporządzaj samodzielnie składnikami masy upadłości bez podstawy prawnej,
- zachowuj kopie wszystkich przekazanych dokumentów.
Brak wydania majątku lub dokumentów i niewykonywanie obowiązków może prowadzić nawet do umorzenia postępowania.
Moduł 11
Mieszkanie i dom
Jeżeli lokal lub dom wchodzi do masy upadłości, trzeba liczyć się z możliwością jego sprzedaży.
Ustawa przewiduje jednak możliwość wydzielenia z ceny sprzedaży kwoty odpowiadającej przeciętnemu czynszowi najmu za okres od 12 do 24 miesięcy, jeżeli konieczne jest zabezpieczenie potrzeb mieszkaniowych upadłego i osób na jego utrzymaniu.
Informacje o liczbie domowników, kosztach najmu w okolicy, potrzebach dzieci, stanie zdrowia i innych okolicznościach mieszkaniowych.
Moduł 12
Plan spłaty: czego się spodziewać?
Po likwidacji majątku sąd może ustalić plan spłaty albo — w przewidzianych ustawą przypadkach — umorzyć zobowiązania bez planu lub warunkowo.
Standardowy plan spłaty jest co do zasady ustalany na okres nie dłuższy niż 36 miesięcy.
Jeżeli sąd ustali, że dłużnik doprowadził do niewypłacalności albo istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, plan może trwać od 36 do 84 miesięcy.
Sposób powstania zadłużenia może wpływać nie tylko na ocenę sprawy, ale również na długość planu spłaty.
Moduł 13
Nie każdy dług znika
Upadłość konsumencka nie oznacza automatycznego umorzenia każdego rodzaju zobowiązania.
- zobowiązania alimentacyjne,
- określone renty odszkodowawcze,
- grzywny i określone środki karne,
- obowiązek naprawienia szkody i zadośćuczynienie w ustawowo wskazanych przypadkach,
- szkody wynikające z przestępstwa lub wykroczenia stwierdzone prawomocnym orzeczeniem,
- zobowiązania umyślnie nieujawnione, gdy wierzyciel nie uczestniczył w postępowaniu.
Zrób osobną kategorię: „długi, których umorzenie może być wyłączone” i omów je z prawnikiem.
Podsumowanie
Czy jesteś przygotowany?
Sprawdź trzy najważniejsze kwestie.
1. Czy można „pominąć” wierzyciela, jeśli nie pamiętasz dokładnej kwoty?
2. Czy trzeba ujawnić cały majątek, również udziały i wierzytelności wobec innych osób?
3. Czy po ogłoszeniu upadłości można przestać odpowiadać syndykowi?
Stan prawny: 20 sierpnia 2026 r. Materiał ma charakter edukacyjny i ogólny. Upadłość wpływa na majątek i zobowiązania, dlatego przed złożeniem wniosku warto przeanalizować indywidualną sytuację.
Checklista dokumentów